“သာသနာအက်ိဳးျပဳ ကထိန္ ျဖစ္ပါေစ”
အပိုင္း(၁)
…………………………………...
ကထိန္သကၤန္းကို သီတင္းကၽြတ္လဆုတ္ ၁-ရက္ ေန႔မွ တန္ေဆာင္မုန္းလျပည့္ေန႔အထိ တစ္လအတြင္းမွာသာ လွဴဒါန္းႏိုင္တယ္၊ ဒကာ ဒကာမေတြကလည္း လွဴႏိုင္ပါတယ္၊ ကိုရင္၊ ဖိုးသူေတာ္၊ မယ္သီလကလည္း လွဴႏိုင္တာပါပဲ။
အလွဴ၀တၳဳကေတာ႔ ဒုကုဋ္ေခၚတဲ႔ ၂-ထပ္သကၤန္းႀကီး၊ ဧကသီ၊ ခါး၀တ္သင္းပိုင္ ဒီသကၤန္းသံုးမ်ိဳးထဲက တမ်ိဳးမ်ိဳးကို ကထိန္သကၤန္းအျဖစ္လွဴႏိုင္ပါတယ္၊ ယခုကာလလို မ်ားမ်ားစားစားလွဴမွရယ္လို႔ မဟုတ္ပါဘူး၊ မ်ားမ်ားစားစားလွဴလည္း ကထိန္သကၤန္းဟာ တစ္ထည္ပါပဲ။
ကထိ္န္သကၤန္းကို ခံယူႏိုင္သူ၊ ကထိန္ခင္းႏိုင္သူ ပုဂၢိဳလ္ကေတာ႔ ကထိန္ခင္းမည့္ေက်ာင္းတိုက္မွာ…
-၀ါမထပ္ရင္ ၀ါဆိုလဆုတ္ ၁-ရက္ေန႔မွာ ၀ါကပ္ခဲ့ၿပီး၊
-၀ါထပ္ရင္ ဒုတိယ၀ါဆိုလဆုတ္ ၁-ရက္ေန႔မွာ ၀ါကပ္ခဲ့ၿပီး၊
-၀ါက်ိဳး၀ါျပတ္မႈမရွိခဲ့ပဲ
-သီတင္းကၽြတ္လျပည့္ေန႔မွာ ပ၀ါရဏာျပဳခဲ့တဲ႔ ရဟန္းျဖစ္ရမယ္၊
-၀ါက်ိဳး၀ါျပတ္တဲ႔ ရဟန္း၊
-ဒုတိယ၀ါကပ္တဲ႔ ရဟန္း၊
-၀ါဆို၀ါကပ္မႈ မျပဳတဲ႔ရဟန္း၊
-အျခားေက်ာင္းတိုက္မွာ ၀ါကပ္တဲ႔ရဟန္း ဒီရဟန္းမ်ိဳးေတြဟာ ကထိန္သကၤန္း ခံယူမႈမျပဳႏိုင္ဘူး၊
*(မွတ္ခ်က္။ ယေန႔ကာလ ၀ါတြင္းအရုဏ္ဆြမ္းမ်ား ေလာင္းလွဴၾက ခံယူၾကရာမွာ အရုဏ္မတက္မီ ေက်ာင္းမွထြက္ၿပီး ဆြမ္းခံတဲ႔ရဟန္းေတြဟာ ၀ါက်ိဳး၀ါျပတ္မႈေတြ ျဖစ္သြားတယ္ဆိုတာကို အေလးအနက္ သတိျပဳဖို႔လိုပါတယ္၊ ဒီလိုရဟန္းမ်ိဳးေတြဟာ ကထိန္အာနိသင္မရပါပဲ ကထိန္သကၤန္းခံယူမယ္၊ ကထိန္ခင္းမယ္၊ ကထိန္အာနိသင္ေတြ ခံစားမယ္ဆိုရင္ေတာ႔ အလြန္ေၾကာက္မက္ဖြယ္ အက်ိးေပးေတြ ခံစားရႏိုင္ပါတယ္၊
ကထိ္န္အလွဴရွင္ ဒကာဒကာမေတြမွာလည္း ေငြကုန္သံျပာျဖစ္ၿပီး ကထိန္အက်ိဳးအာနိသင္ေတြ မရႏုိင္ေတာ႔ပါဘူး။)
၀တ္စရာသကၤန္းမရွိတဲ႔ ရဟန္းကို သံဃာေတာ္က ကထိန္သကၤန္းကို ေပးရမယ္၊ ဦးစားေပးေရြးခ်ယ္ရမယ္၊ ကထိန္သကၤန္းကို ခံယူခြင့္ရွိတဲ႔ ရဟန္းေတြဟာ သကၤန္းျပည့္စံုသူခ်ည္း ျဖစ္ေနရင္ ၀ါအႀကီးဆံုးမေထရ္ကို ေပးရမယ္။ ေပးတဲ႔အခါမွာလည္းပဲ “ေရာ႔ အရွင္ဘုရား၊ ဒီသကၤန္းကိုယူၿပီး ကထိန္ခင္းပါ” ဆိုၿပီး လြယ္လြယ္ေပးရတာမ်ိဳးမဟုတ္ဖူး၊ သိမ္ထဲမွာ (ဉတၱိဒုတိယကမၼ၀ါစာ) ဖတ္ၿပီး ေပးရမယ္၊ ဒါေၾကာင့္မို႔လဲ ဉတ္သကၤန္း လို႔ ေခၚၾကတာပဲ။
ဉတ္သကၤန္းကိုရတဲ႔ ရဟန္းက ၀ိနည္းေဒသနာေတာ္အရ ကထိန္ခင္းရမယ္၊ ၿပီးေတာ႔ ၀မ္းေျမာက္ေက်နပ္ေၾကာင္း ေျပာဆိုၾကဖို႔ က်န္ရဟန္းေတြကို တိုက္တြန္းရမယ္၊ ကထိန္သကၤန္းမရတဲ႔ က်န္ရဟန္းေတာ္မ်ားကလည္း ၀မ္းေျမာက္ေက်နပ္ေၾကာင္း ေျပာဆိုျမြက္ၾကားၾကရမယ္၊ ဒီအခါ ကထိန္ခင္းတဲ႔ရဟန္းေရာ၊ ၀မ္းေျမာက္ေက်နပ္ေၾကာင္း ေျပာဆိုျမြက္ၾကားၾကတဲ႔ ရဟန္းေတြေရာ အကုန္လံုး ကထိန္ခင္းတဲ႔အာနိသင္ အက်ိဳးတရား ၅-ပါး ရရွိၾကတယ္။
၁။ အနာမႏၲစာရ= ထင္ရွားရွိတဲ႔ရဟန္းကို ခြင့္မပန္ပဲ ရပ္ရြာထဲမသြားလာရ၊ သြားလာတဲ႔ရဟန္းမွာ အေစလက၀ဂ္ စာရိတၱသိကၡာပုဒ္ အရ ပါစိတ္အာပတ္သင့္တယ္၊ ကထိန္အာနိသင္ရသြားတဲ႔အတြက္ အဲဒီသိကၡာပုဒ္ေတာ္အတြက္ အာပတ္မသင့္ေတာ႔ဘူး။
၂။ အသမာဒါနစာရ= ရဟန္းေတာ္ေတြဟာ အဓိ႒ာန္တင္ထားတဲ႔ သကၤန္းကို သြားေလရာယူၿပီး အရုဏ္တက္ခ်ိန္မွာ မိမိနဲ႔မကင္းကြာေအာင္ ေနရတယ္၊ ကင္းေနရင္ ဒုတိယကထိန(စီ၀ရ၀ိပၸ၀ါသ) သိကၡာပုဒ္အရ နိႆဂၢိပါစိတ္အာပတ္ သင့္တယ္၊
ကထိန္အာနိသင္ရသြားတဲ႔အတြက္ အဲဒီလိုမယူပဲ ေပါ႔ေပါ႔ပါးပါး သြားလာႏိုင္ေတာ႔တယ္။
၃။ ဂဏေဘာဇန= မအပ္တဲ႔နည္းနဲ႔ ထမင္းစားၾကြပါ လို႔ ပင့္ရင္ ရဟန္း ၄-ပါး အတူခံယူၿပီး မစားေကာင္းဘူး၊ ဂဏေဘာဇနသိကၡာပုဒ္ အရ ပါစိတ္အာပတ္သင့္တယ္၊
ကထိန္အာနိသင္ရသြားတဲ႔အတြက္ အဲဒီလိုစားေပမယ့္ အာပတ္မသင့္ေတာ႔ဘူး။
၄။ ယာ၀ဒတၳစီ၀ရ= ကထိန္အာနိသင္ကို မရရင္ သကၤန္း(အ၀တ္)ကို အဓိ႒ာန္ ၀ိကပၸနာမျပဳပဲ ၁၀-ရက္လြန္ေအာင္ မထားရဘူး၊ ထားရင္ ပထမကထိနသိကၡာပုဒ္ အရ နိႆဂၢိပါစိတ္အာပတ္ သင့္တယ္၊
ကထိန္အာနိသင္ရသြားတဲ႔အတြက္ အဓိ႒ာန္ ၀ိကပၸနာမျပဳပဲ အလိုရွိသေလာက္ထားႏိုင္တယ္။
၅။ ေယာ စ တတၳ စီ၀ရုပၸါေဒါ၊ ေသာ ေနသံ ဘ၀ိႆတိ= ကထိန္ခင္းတဲ႔ေက်ာင္းမွာ ျဖစ္ေပၚလာသမွ် သံဃိကသကၤန္း အ၀တ္အထည္မ်ားကို ကထိန္အာနိသင္ရထားတဲ႔ အဲဒီေက်ာင္းရွိ ရဟန္းမ်ားကသာ ေ၀ဖန္ယူႏိုင္တယ္၊ အျခားရဟန္းမ်ားနဲ႔ မဆိုင္ေတာ႔ဘူး။
အဲဒီကထိန္အက်ိဳးတရား ၅-ပါးကို တေပါင္းလျပည့္ေန႔ထိေအာင္ ခံစားခြင့္ရွိတယ္။
အခုေခတ္မွာေတာ႔ ဉတ္သကၤန္းရဲ႕ အၿခံအရံျဖစ္တဲ႔ လွဴဖြယ္ပစၥည္းေတြလည္း ပါလာတတ္ေသးတယ္၊ အဲဒါေတြကိုစုေပါင္းၿပီးေတာ႔ “ဉတ္မႀကီး” လို႔ေခၚတယ္၊ အခုေတာ႔ “ညႇပ္မႀကီး” လို႔ ေခၚသူကမ်ားေနတယ္၊
“ဘယ္ပစၥည္း ဘယ္၀တၳဳေတြက ေက်ာင္းတိုက္သံဃိကပါဘုရား”
“ဘယ္ပစၥည္း ဘယ္၀တၳဳေတြကေတာ႔ ပင့္သံဃာအတြက္ပါဘုရား”
“ဘယ္ပစၥည္း ဘယ္၀တၳဳေတြကေတာ႔ ဉတ္သကၤန္းခံယူတဲ႔ ပုဂၢိဳလ္အတြက္ပါဘုရား” ဒီလို အလွဴ႕ဒကာက ခဲြျခားၿပီးမေလွ်ာက္ထားရင္၊ အဲဒီ ဉတ္မႀကီးမွာပါေနတဲ႔ ပစၥည္းအားလံုးဟာ ဉတ္သကၤန္းရသူနဲ႔သာ ဆိုင္ေတာ႔တယ္၊
ဒီေတာ႔… ဒကာေတြက ကို္ယ္ရည္မွန္းထားတဲ႔အတိုင္း ခဲြျခားေလွ်ာက္ထားၾကရမယ္။
အခုေနအခါမွာေတာ႔ သကၤန္းရွားသူ မရွိသေလာက္ျဖစ္ေနတဲ႔အတြက္ မေထရ္ႀကီးကခ်ည္း ဉတ္သကၤန္းကို ရေနတတ္တယ္၊ အဲဒီမေထရ္ႀကီးက တိုက္ထဲေန သံဃာေတာ္ေတြနဲ႔ ေ၀စာမွ်စားသူဆိုရင္ ေတာ္ပါေသးတယ္၊ ရသမွ်ပစၥည္းေတြကို ငါပိုင္ခ်ည္း လုပ္ထားရင္ သာသနာေတာ္အတြက္ အျမတ္မထြက္ဖူး၊
ဒါမ်ိဳးေတြကို္လည္းပဲ မင္းတို႔ဒကာေတြက သတိထားၾကရမယ္။
သာသနာျပဳေနၾကတဲ႔ မင္းတို႔ဒကာ ဒကာမေတြဆိုတာ တို႔ ဒီလိုေထာက္ပံ့လွဴဒါန္းလိုက္တဲ႔အတြက္ ဗုဒၶျမတ္စြာသာသနာေတာ္မွာ ဘယ္လိုအက်ိဳးရွိႏိုင္တယ္၊
ဘယ္လိုတိုးတက္ႏိုင္တယ္၊ ဘယ္လိုႀကီးပြားႏုိင္တယ္ ဆိုတာေတြကို အၿမဲအာရံုျပဳ လွဴဒါန္းၾကရမယ္၊
တို႔ ကိုးကြယ္တဲ႔ေက်ာင္းတိုက္အတြက္၊
တို႔ ဆရာေတာ္အတြက္ ဆိုတဲ႔ အင္မတန္ က်ဥ္းေျမာင္းေသးသိမ္တဲ႔ စိတ္ေစတနာမ်ိဳး မထားရဘူး၊
တိုက္တာေရး၊ ပုဂၢိဳလ္ေရးထက္ သာသနာေရးကို ဦးစားေပးရမယ္၊ ဒါမွလဲ သာသနာျပဳရာ ေရာက္ေတာ႔မေပါ႔။
ၿပီးေတာ႔ ဒီ ကထိန္သကၤန္းဆိုတာက ဆရာေတာ္တစ္ပါးေလာက္၊ ေက်ာင္းထိုင္ဘုန္းႀကီးတစ္ပါးေလာက္ကို ရည္စူးၿပီး လွဴဒါန္းတဲ႔သကၤန္းမ်ိဳး မဟုတ္ဘူး၊ သံဃာေတာ္အားလံုးကို ရည္းစူးလွဴပါမွ၊
တတ္ႏိုင္ရင္ တစ္သာသနာလံုးကို ရည္စူးလွဴဒါန္းပါမွ သံဃိကအစစ္ျဖစ္ႏုိင္တယ္၊ အဲဒီလို သံဃိကအစစ္ျဖစ္မွလဲပဲ ကထိန္ေျမာက္ႏိုင္တယ္။
အခုေတာ႔ ကိုယ္ၾကည္ညိဳတဲ႔ ဆရာေတာ္၊ ကိုယ္ၾကည္ညိဳတဲ႔ ေက်ာင္းထိုင္ဘုန္းႀကီးေလာက္ကို ရည္စူးၿပီး ကထိ္န္သကၤန္းဆက္ကပ္ လွဴဒါန္းေနၾကတာက မ်ားေနတယ္၊ ဒီေတာ႔ ဒါေတြဟာ သံဃာေတာ္ေတြက ဘယ္လိုလုပ္လုပ္ ကထိန္ေျမာက္ပါဦးမလား?
ကထိန္အလွဴ ျဖစ္ပါဦးမလား?
“မျဖစ္ႏိုင္ေတာ႔ပါဘုရား”
ေအး… ကထိန္အလွဴမျဖစ္ႏို္င္ရင္ ကထိန္ခင္းမႈကို အေၾကာင္းျပဳၿပီးရသင့္တဲ႔ အက်ိဳးအာနိသင္မ်ားကို သံဃာေတာ္မ်ားလည္း မရႏိုင္ေတာ႔ဘူး၊ မင္းတို႔ ဒကာေတြကလည္း မရႏိုင္ေတာ႔ဘူးေပါ႔၊
ႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္လံုး ဆံုးရံႈးရေတာ႔တယ္။
အဲဒီလိုဆံုးရံႈးရံုတင္မကေသးဘူး၊ သံဃာေတာ္မ်ားက “ကထိန္အာနိသင္ရတယ္” ထင္ၿပီး ကထိ္္န္အာနိသင္ေၾကာင့္လြတ္လပ္ခြင့္ရတဲ႔ သိကၡာပုဒ္ေတြကို က်ဴးလြန္မိရင္ အေခ်ာင္အာပတ္ သင့္ေနဦးမယ္၊ ဒီေတာ႔ နားမလည္ပါးမလည္နဲ႔ လွဴဒန္းတဲ႔ ကထိန္အလွဴဟာ
“ေပါ႔ေစလိုလို႔ ေၾကာင္ရုပ္ထိုး၊ ေဆးအတြက္ေလး” ဆိုသလို ျဖစ္ေနတယ္ဆိုတာ သတိျပဳၾကရလိမ့္မယ္။
……………………………………………………………
ညႊန္း- “ဗုဒၶအလိုေတာ္က် က်င့္သံုးေနထိုင္နည္း”
အရွင္ကုမာရ (ပန္းကံုးဆရာေတာ္)
